મહિનો: ફેબ્રુવારી 2018

ખાંધ પર બેઠેલાં

‘અભીવ્યક્તી’

ખાંધ પર બેઠેલાં

મનુભાઈ પંચોળી ‘દર્શક

(તારીખ 01 ફેબ્રુઆરી, 1995ના ‘ભુમીપુત્ર’ પખવાડીકમાં પાંડુરંગ શાસ્ત્રીની વીચારસરણીનું મુલ્યાંકન કરતો લેખ કંઠે પાહાણ શકે ક્યમ તરી પ્રસીદ્ધ થયો હતો. આ લેખના સમર્થનમાં ‘ઝેર તો પીધાં જાણી જાણી’, ‘સોક્રેટીસ’‘બંદીઘર’, ‘પ્રેમ અને પૂજા’, ‘બંધન અને મુક્તિ’, ‘કલ્યાણયાત્રા’ અને ‘દીપનીર્વાણ’ વગેરે નવલકથાઓના સર્જક મનુભાઈ પંચોળી ‘દર્શકએ વ્યક્ત કરેલા વીચારો. ગોવીન્દ મારુ)

આ સત્કૃત્ય ધન્યવાદને પાત્ર છે; કારણ કે આપણા દુર્ભાગી દેશમાં જડ ગુરુભક્તી, જડ મુર્તી, મન્દીર, પુજાએ ફરી જોર કરવા માંડ્યુ છે. જાણે રાજા રામમોહન રૉયથી આજ સુધીનો સુધારણાયુગ થયો જ નથી! મહન્તો અને કહેવાતા ધર્મગુરુઓનો ‘હીન્દુ ધર્મ ભયમાં છે’ એવો હોબાળો આની નીશાની છે. હીન્દુ ધર્મ ભયમાં છે જ. ઘણા વખતથી ભયમાં છે; પણ તે તો આંતરીક રોગને કારણે. તે રોગમાં કેન્દ્રસ્થ તો જન્મગત વર્ણવ્યવસ્થાની હીમાયત છે. બધા અન્યાયો, અસમાનતા, વીદ્રોહોનું મુળ જ જન્મગત વર્ણવ્યવસ્થા છે. જમાનાઓથી

View original post 479 more words

Advertisements

અન્ધશ્રદ્ધાનું ગ્રહણ વીના ચશ્મે જોઈ શકાય

‘અભીવ્યક્તી’

23

અન્ધશ્રદ્ધાનું ગ્રહણ વીના ચશ્મે જોઈ શકાય

                           –દીનેશ પાંચાલ

ઘણાં વર્ષો પુર્વે નીહાળેલી એક ઘટના સાંભળો. તાજીયાના જુલુસમાં એક યુવાને જીભની આરપાર સળીયો ખોસેલો હોય એવો દેખાવ કર્યો હતો. લોકો એને ચમત્‍કાર ગણી શ્રદ્ધાભાવે વન્દન કરી રહ્યા હતાં. વાસ્‍તવમાં એ ‘યુ’ આકારમાં વાળેલા સળીયાની ટ્રીક માત્ર હતી. (નવરાત્રી વેળા પણ ઘણાને માતા આવ્‍યાના મેનમેઈડ ચમત્‍કારો બને છે)

ધર્મ આવી અન્ધશ્રદ્ધાને સ્‍પોન્‍સર કરે તે ધર્મગુરુઓને ના પરવડવું જોઈએ. (મજા ત્‍યારે આવે જ્‍યારે આવી અન્ધશ્રદ્ધાનો પહેલો વીરોધ સત્‍યશોધક સભાવાળા બાબુભાઈ દેસાઈને બદલે બુખારી દ્વારા થાય!) પ્રત્‍યેક હોળીની રાત્રે સ્‍ત્રીઓને સળગતી હોળીની પ્રદક્ષીણા કરી તેની પુજા કરતી આપણે જોઈએ છીએ ત્‍યારે આશ્ચર્ય થાય છે. હોલીકાએ પ્રહલાદને જીવતો સળગાવી દેવાની કોશીષ કરેલી. તે પુજનીય તો હતી જ નહીં. શ્રદ્ધાળુ સ્‍ત્રીઓને કોઈક હોળીએ પ્રશ્ન થવો જોઈએ– વર્ષોથી આપણે કોની પુજા કરીએ છીએ? (વધુ સાચુ તો એ જ કે ટનબન્ધી કીમતી લાકડાં ફુંકી મારીને હોળી ઉજવવી જ ના જોઈએ

View original post 1,134 more words